Odpowiedź na interpelację w sprawie realizacji usług transportowych w zakresie dowozu dzieci do gimnazjów
Odpowiedź podsekretarza stanu
w Ministerstwie Edukacji Narodowej
- z upoważnienia ministra -
na interpelację nr 2846
w sprawie realizacji usług transportowych w zakresie dowozu dzieci do gimnazjów
Szanowny Panie Marszałku! W odpowiedzi na interpelację pana posła Władysława Stępnia z dnia 16 listopada br. w sprawie realizacji usług transportowych w dowozie dzieci do gimnazjów, uprzejmie proszę pana marszałka o przyjęcie poniższych informacji.
W budżecie państwa na rok 1999 utworzono następujące rezerwy celowe:
1) nr 17 - w kwocie 89 000 tys. zł - na sfinansowanie wdrożenia reformy oświaty,
2) nr 56 - w kwocie 45 849 tys. zł - na niezbędne inwestycje związane z utworzeniem gimnazjów, wdrożenie reform oświatowych, dowóz dzieci do szkół i dofinansowanie podręczników szkolnych.
Zgodnie z obowiązującym stanem prawnym podziału środków z rezerw celowych budżetu państwa dokonano na podstawie wniosków wojewodów.
Zmiana sieci szkolnej związana z utworzeniem gimnazjów w wielu gminach skutkowała wzrostem kosztów dowożenia uczniów do szkół. Przyjmując za punkt wyjścia koszty roku 1998 i przyrost liczby dowożonych uczniów po 1 września 1999 r., określono przewidywany wzrost kosztów dowożenia w roku szkolnym 1999/2000. Opierając się na powyższym, opracowano w Ministerstwie Edukacji Narodowej program ˝Bezpieczna droga do szkoły˝, który został zaakceptowany przez ówczesny Zespół ds. Reformy Systemu Oświaty Komisji Wspólnej Rządu i Samorządu Terytorialnego w dniu 18 maja br. Celem programu było udzielenie gminom pomocy przy wprowadzaniu zmian w systemie oświaty, w części dotyczącej dowożenia uczniów do szkół.
I etapem realizacji ww. programu był podział przez MEN części środków ujętych w rezerwie celowej nr 17 budżetu państwa na poszczególne regiony kraju. Podziału dokonano przyjmując zasadę, że dofinansowaniem należy objąć przede wszystkim gminy, w których najbardziej wzrosły koszty dowożenia ogółem i jednostkowe, kierując się jednocześnie oceną prawidłowości tworzenia szkół gimnazjalnych oraz stopniem zamożności gminy. Na wniosek ministra edukacji narodowej decyzją z dnia 13 lipca br. minister finansów zwiększył plan wydatków wojewodów w dziale 79 ˝Oświata i wychowanie˝ w rozdz. 7913 ˝Dowożenie uczniów do szkół˝ oraz w § 89 ˝Dotacje celowe przekazane z budżetu państwa na realizację własnych zadań bieżących gmin (związków gmin)˝, z przeznaczeniem na dofinansowanie zwiększonych kosztów dowozu w okresie wrzesień-grudzień br.
Podziału środków dla poszczególnych gmin dokonali wojewodowie na podstawie oceny wzrostu zadań związanych z dowożeniem uczniów. Przyjęta przy podziale środków z rezerwy celowej budżetu państwa klasyfikacja budżetowa umożliwiała gminom podjęcie samodzielnej decyzji o sposobie ich wykorzystania.
W wyniku rozstrzygniętego w lipcu br. przetargu, realizowanego w ramach programu ˝Bezpieczna droga do szkoły˝, Ministerstwo Edukacji Narodowej zakupiło w br. ze środków rezerw celowych budżetu państwa nr 56 i 17 łącznie 190 autobusów szkolnych, w tym 95 małych 22-osobowych i 95 dużych 42-osobowych. Metodologia rozdziału autobusów przewidywała udział MEN w podziale na poszczególne województwa, natomiast dla gmin przydzielali autobusy właściwi kuratorzy oświaty.
Poniżej odpowiadam na zadane przez pana posła Władysława Stępnia pytania.
- Do gmin, które oczekują pomocy budżetu państwa w tym zakresie, autobusy szkolne trafią w przeciągu ok. 3 lat, tj. w okresie kształtowania nowego ustroju oświaty.
- W skali kraju koszty dowozu wzrosły - w przeliczeniu na jednego ucznia - od 304,59 zł w 1998 r. do 335,05 zł w roku bieżącym; decydujący był tu wzrost liczby dowożonych uczniów, przy czym przy szacowaniu wzrostu kosztów dowozu na bieżący rok uwzględniono również wskaźnik inflacji. Dokładnymi danymi o wzroście kosztów dowozu będę dysponował po zakończeniu okresu sprawozdawczego za bieżący rok.
- Zgodnie z ustawą o systemie oświaty dowóz uczniów do szkół jest zadaniem własnym gmin; do decyzji gmin należy również decyzja o reorganizacji sieci szkolnej tak, aby uzyskane rozwiązanie spełniało wymogi reformy oświaty i było jednocześnie najbardziej ekonomiczne. Do czasu uzyskania przez gminy docelowej, racjonalnej sieci szkolnej przewiduję wspieranie samorządów, zgodnie z omówionym wyżej programem ˝Bezpieczna droga do szkoły˝. Coroczna modyfikacja programu pozwoli na uwzględnienie w nim zgłaszanych przez gminy postulatów.
Pragnę podkreślić, że program ˝Bezpieczna droga do szkoły˝ jest elementem rozpoczętej 1 września br. reformy oświaty, której wdrażanie potrwa kilka lat. Ministerstwo Edukacji Narodowej dokłada starań o zwiększenie w następnych latach budżetowych nakładów na oświatę, m.in. w celu efektywnego finansowania dokonywanych przemian. Wyrażam przekonanie, że wraz ze wzrostem PKB wzrośnie również procentowy udział w PKB nakładów państwa na oświatę, co pozwoli na realizację programu ˝Bezpieczna droga do szkoły˝ w następnych latach. W tym czasie autobusy szkolne trafią do gmin, które takiej formy pomocy będą oczekiwały.
Z wyrazami szacunku
Podsekretarz stanu
Andrzej Karwacki
Warszawa, dnia 29 listopada 1999 r.