Odpowiedź wiceprezesa Rady Ministrów

- z upoważnienia prezesa Rady Ministrów -

na interpelację nr 2864

w sprawie finansowania ośrodków rehabilitacji i wsparcia społecznego niesłyszących oraz specjalistycznych ośrodków diagnoz i rehabilitacji dzieci i młodzieży z wadą słuchu

   Szanowny Panie Marszałku! Odpowiadając na interpelację z dnia 16 listopada br. posłów na Sejm RP Ewy Janik i Seweryna Kaczmarka, dotyczącą finansowania działalności placówek typu ośrodków rehabilitacji i wsparcia społecznego niesłyszących oraz specjalistycznych ośrodków diagnoz i rehabilitacji dzieci i młodzieży z wadą słuchu, przedstawiam, co następuje:

   Aktualnie istniejąca sieć ośrodków tego typu obejmuje 60 placówek, dla których organem założycielskim jest Polski Związek Głuchych (28 poradni rehabilitacji wad słuchu dla dzieci i młodzieży i 32 punkty konsultacyjne) oraz kilkanaście prowadzonych przez inne stowarzyszenia zajmujące się wczesnym wykrywaniem i długotrwałą rehabilitacją wad słuchu u dzieci. W roku bieżącym placówki te finansowane są w ramach umów, jakie zawarte zostały pomiędzy Zarządem Polskiego Związku Głuchych a regionalnymi kasami chorych, oraz dofinansowane: z budżetu ministra zdrowia (na podstawie ustawy o finansach publicznych) i środków Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych.

   Począwszy od roku 2000 Ministerstwo Zdrowia zamierza uregulować w sposób systemowy sprawy merytoryczne, organizacyjne i finansowe dotyczące kompleksowej (wieloprofilowej) rehabilitacji wad słuchu, zwłaszcza u dzieci. Zakłada się powierzenie nadzoru merytorycznego Zakładowi Badań Społecznych Instytutu Fizjologii i Patologii Słuchu, autorowi ˝Programu opieki nad osobami z uszkodzeniem słuchu w Polsce˝.

   Przewidywane są m.in.:

   - wprowadzenie standardów we wszystkich zakresach świadczeń udzielanych przez poradnie, które podejmą się prowadzenia wczesnego wykrywania i rehabilitacji wad słuchu;

   - prowadzenie ujednoliconej bazy danych o dzieciach poddawanych rehabilitacji;

   - ustawiczne kształcenie i doskonalenie kadry medycznej, logopedycznej, psychologicznej, surdopedagogicznej, techników-audiologów itp.

   Środki finansowe w 2000 r. będą pochodziły z budżetu ministra zdrowia i będą przekazywane bezpośrednio poradniom. Ich wysokość powinna w sposób podstawowy zapewnić istnienie sieci omawianych placówek.

   Począwszy od 2001 r. kompleksowa rehabilitacja dzieci głuchych i słabo słyszących zostanie wprowadzona do Narodowego Programu Zdrowia, finansowanego ze środków budżetu państwa.

   Jednocześnie pragnę dodać, że ustawa z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych nie przewiduje jako celu finansowania omawianych placówek ze środków Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych. Jedynie zapis art. 36 cytowanej ustawy daje możliwość zlecania organizacjom pozarządowym zadań z zakresu rehabilitacji zawodowej, społecznej i leczniczej, a tym samym ich finansowania w całości lub w części ze środków PFRON. Mogą to być takie zadania, jak np.:

   - prowadzenie rehabilitacji dzieci i młodzieży niepełnosprawnych w różnych typach placówek,

   - prowadzenie grupowych i indywidualnych zajęć mających na celu nabywanie, rozwijanie i podtrzymywanie umiejętności niezbędnych do samodzielnego funkcjonowania osób niepełnosprawnych, w tym rozwijanie umiejętności sprawnego komunikowania się z otoczeniem osób z uszkodzonym słuchem,

   - prowadzenie oraz organizowanie szkoleń i warsztatów dla członków rodzin osób niepełnosprawnych, opiekunów i wolontariuszy bezpośrednio zaangażowanych w proces rehabilitacji osób niepełnosprawnych,

   - organizowanie imprez kulturalnych, sportowych i rekreacyjnych dla osób niepełnosprawnych, a także imprez integracyjnych,

   - opracowanie i realizacja programów celowych służących zaspokajaniu potrzeb i rozwiązywaniu problemów osób niepełnosprawnych.

   Podstawowe ramy współpracy organizacji pozarządowych działających na rzecz osób niepełnosprawnych z Państwowym Funduszem Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych określa rozporządzenie ministra pracy i polityki socjalnej z dnia 13 stycznia 1999 r. w sprawie zlecania przez PFRON organizacjom pozarządowym oraz jednostkom samorządu terytorialnego zadań z zakresu rehabilitacji zawodowej, społecznej i leczniczej (DzU. nr 7, poz. 58).

   Określając zakres współpracy, rozporządzenie ustala jednocześnie zasady przyznawania dotacji ze środków PFRON na realizację powierzonych zadań. W kwocie dotacji mogą być uwzględnione - obok planowanych kosztów bezpośredniej realizacji zadania - niezbędne środki finansowe na zakup sprzętu i urządzeń oraz inne rodzaje kosztów koniecznych do prawidłowej realizacji zadania (do wysokości 20% ogólnej dotacji, nie więcej jednak niż 40-krotność najniższego wynagrodzenia).

   Ta nowa forma współpracy i wspierania placówek działających w środowisku osób niepełnosprawnych może być wykorzystana także przez specjalistyczne placówki prowadzone przez Polski Związek Głuchych.

   Oczekując, że powyższe wyjaśnienia uznane zostaną za wyczerpujące, łączę wyrazy szacunku.

   Z poważaniem

   Wiceprezes Rady Ministrów

   Longin Komołowski

   Warszawa, dnia 15 grudnia 1999 r.