Odpowiedź sekretarza stanu w Ministerstwie Zdrowia

- z upoważnienia prezesa Rady Ministrów -

na interpelację nr 3069

w sprawie realizacji ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi w aspekcie powszechnej obecnie praktyki omijania zakazu reklamy napojów alkoholowych

   Szanowny Panie Marszałku! W odpowiedzi na interpelację pana posła Grzegorza Kurczuka w sprawie realizacji ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi w kontekście powszechnej obecnie praktyki omijania zakazu reklamy napojów alkoholowych, skierowanej do prezesa Rady Ministrów, który upoważnił ministra zdrowia do udzielenia odpowiedzi w tej sprawie, uprzejmie informuję, iż:

   1. Przedstawiona przez pana posła charakterystyka zjawiska, jakim jest coraz powszechniejsze niestety obchodzenie obowiązującego zakazu reklamy napojów alkoholowych, pokrywa się z oceną tego problemu wielokrotnie wyrażaną przez ministra zdrowia oraz Państwową Agencję Rozwiązywania Problemów Alkoholowych, która od początku swojej działalności prowadzi interwencje prawne w tym zakresie.

   2. Warto również zaznaczyć, iż szczegółowy opis działań dotyczących przeciwdziałania reklamie napojów alkoholowych prowadzonych przez administrację rządową w latach 1997-1998 został zawarty w przyjętych niedawno przez Sejm sprawozdaniach z realizacji ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi za rok 1997 i 1998.

   3. W ramach interwencji podjętych przez Państwową Agencję Rozwiązywania Problemów Alkoholowych w 1999 r. do organów prokuratury skierowanych zostało kilkanaście zawiadomień o popełnieniu przestępstwa. Dotyczyły one kampanii reklamowych różnych gatunków piwa, a także wódki Bols, wódki Smirnoff oraz whisky Chivas Regal. Agencja współpracowała w przygotowaniu dokumentacji tych spraw z Urzędem Ochrony Konkurencji i Konsumentów oraz przewodniczącym Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji.

   4. Jak wynika z informacji przekazanych ministrowi zdrowia przez zastępcę prokuratora generalnego pana Włodzimierza Wolnego w ostatnim czasie prokuratura krajowa podjęła szereg czynności mających na celu zwrócenie uwagi prokuratorom apelacyjnym na działania podejmowane przez firmy produkujące napoje alkoholowe ˝będące zakamuflowaną reklamą lub obejściem prawa˝. W chwili obecnej trwa postępowanie wyjaśniające w sprawie reklamy wódki Smirnoff, które prowadzi Prokuratura Rejonowa Warszawa-Mokotów. Mam nadzieję, iż w ciągu najbliższych kilku dni zostanie również wszczęte postępowanie w sprawie reklamy whisky Chivas Regal. W związku z zawiadomieniami o popełnieniu przestępstwa, skierowanymi w tej sprawie przez Państwową Agencję Rozwiązywania Problemów Alkoholowych do organów prokuratury przeciwko zarządowi firmy będącej jedynym na polskim rynku dystrybutorem wspomnianej whisky oraz redaktorom naczelnym czasopism, które zamieściły tę reklamę, podjęta została interwencja dyrektora Biura Postępowania Przygotowawczego Prokuratury Krajowej. Działanie to polegało na skierowaniu do prokuratora apelacyjnego w Warszawie pisma (z dnia 12 stycznia 2000 r.), w którym nie przesądzając trafności oceny prawnej zwrócono uwagę na załączone do wspomnianych zawiadomień opinie prawne (prof. Barbary Jaworskiej-Dębskiej oraz mecenasa Andrzeja Karpowicza), które jednoznacznie wskazywały na złamanie w tym przypadku obowiązującego prawa. Ponadto prokurator apelacyjny w Warszawie otrzymał polecenie objęcia nadzorem wszystkich spraw związanych z reklamą napojów alkoholowych oraz bieżącego informowania o ich przebiegu Prokuratury Krajowej.

   5. Jak wynika z informacji przekazanych ministrowi zdrowia przez głównego doradcę prezesa Rady Ministrów do spraw społecznych pana prof. Antoniego Sułka w chwili obecnej trwają uzgodnienia dotyczące uruchomienia procesu legislacyjnego mającego na celu uniemożliwienie dotychczasowego omijania zakazu reklamowania napojów alkoholowych. Opracowany przez Państwową Agencję Rozwiązywania Problemów Alkoholowych we współpracy z Krajową Radą Radiofonii i Telewizji projekt nowelizacji ustawy, pozytywnie zaopiniowany przez pana premiera Jerzego Buzka, został przekazany sejmowej Komisji Zdrowia, która aktywnie włączyła się do organizowanej w ubiegłym roku kampanii profilaktycznej pod hasłem ˝Alkohol kradnie wolność˝ i podjęła się dalszych prac nad tym dokumentem.

   Z poważaniem

   Sekretarz stanu

   Maciej Piróg

   Warszawa, dnia 28 stycznia 2000 r.