Odpowiedź na interpelację w sprawie obniżenia kwoty dochodu na osobę w rodzinie studenta, uprawniającej do uzyskania kredytu studenckiego
Odpowiedź podsekretarza stanu
w Ministerstwie Edukacji Narodowej
- z upoważnienia ministra -
na interpelację nr 3109
w sprawie obniżenia kwoty dochodu na osobę w rodzinie studenta, uprawniającej do uzyskania kredytu studenckiego
Szanowny Panie Marszałku! W związku z interpelacją pana posła Wiesława Wody (nr pisma 0202-3109/2000 z dnia 19 stycznia br.) w sprawie obniżenia progu dochodowego uprawniającego do uzyskania kredytu studenckiego uprzejmie wyjaśniam, iż na podstawie przepisu art. 6 ust. 2 ustawy z dnia 17 lipca 1998 r. w sprawie pożyczek i kredytów studenckich (DzU nr 108, poz. 685) pierwszeństwo w uzyskaniu kredytu mają studenci o niskich dochodach na osobę w rodzinie. Poziom dochodu uprawniający do otrzymania kredytu jest jedynie narzędziem, który przy znanej i możliwej do udzielenia liczbie kredytów pozwala na wybór wniosków zgodnie z zasadą pierwszeństwa określoną w ustawie. Próg dochodu jest jedynie pochodną możliwości finansowych państwa i przepisów określonych w cytowanej ustawie.
Na podstawie aktu wykonawczego do ustawy, a dokładnie przepisu § 4 ust. 3 rozporządzenia ministra edukacji narodowej z dnia 30 września 1998 r. w sprawie szczegółowych zasad, trybu i kryteriów udzielania, spłacania oraz umarzania kredytów studenckich i pożyczek studenckich, wysokości kredytu studenckiego i pożyczki studenckiej, warunków i trybu rozliczeń z tytułu pokrywania odsetek należnych bankom od kredytów studenckich oraz wysokości oprocentowania pożyczki i kredytu studenckiego spłacanego przez pożyczkobiorcę lub kredytobiorcę (DzU nr 126, poz. 835 i nr 139, poz. 899) minister edukacji narodowej każdego roku ogłasza maksymalną wysokość miesięcznego dochodu na osobę w rodzinie, uprawniającego studenta do ubiegania się w danym roku akademickim o pierwszeństwo w uzyskaniu kredytu studenckiego. Próg dochodu jest wynikiem corocznie przeprowadzanej kalkulacji oraz analizy wniosków i dla roku akademickiego 1999/2000 wyniósł 550 zł.
Należy podkreślić, iż po listopadowym podwyższeniu stóp procentowych przez Radę Polityki Pieniężnej Bank Gospodarstwa Krajowego, który zarządza Funduszem Pożyczek i Kredytów Studenckich, przeprowadził konieczne symulacje. Podwyższenie stóp oprocentowania spowodowało znaczący wzrost wydatków z funduszu na spłatę oprocentowania, przede wszystkim 98,6 tys. starych kredytów. Z tych względów nastąpiło ograniczenie liczby możliwych do udzielenia nowych kredytów z planowanych wcześniej 38-35 tys. na 30 tys. Analiza wniosków kredytowych wykazała, iż ponad 30 tys. studentów udokumentowało dochód, który nie przekracza 550 zł na osobę w rodzinie.
Na tegoroczny poziom dochodu na osobę w rodzinie uprawniający studenta do ubiegania się o kredyt miało wpływ również duże zainteresowanie kredytami, spowodowane wprowadzeniem poręczeń spłat przez BGK i tym samym złożenie stosunkowo większej liczby wniosków przez studentów o niskich dochodach, i to nie tylko przez studentów pierwszego roku, ale także studentów ze starszych lat studiów, którzy w roku ubiegłym nie otrzymali kredytu z powodu braku zabezpieczenia jego spłaty.
Należy dodać, iż wysokość dochodu uprawniającego do ubiegania się o kredyt studencki była analizowana i pozytywnie zaopiniowana przez Komisję Pożyczek i Kredytów Studenckich. W skład komisji wchodzą przedstawiciele: ministra finansów, ministra edukacji narodowej, rektorów szkół wyższych, Ogólnopolskiego Porozumienia Samorządów Studenckich i organizacji studenckich (ZSP i NZS).
Chciałbym podkreślić, iż uruchomienie kredytów studenckich pozwoliło, przy wykorzystaniu kapitałów będących w dyspozycji banków, na znaczne zwiększenie pomocy materialnej dla studentów. W pierwszym roku funkcjonowania systemu kredyt uzyskało ponad 98 tys. studentów. Tą drogą studenci otrzymali pomoc w wysokości ponad 345 mln zł, czyli prawie 4 razy więcej niż wyniosły w 1998 r. stypendia socjalne.
W najbliższym czasie przewiduję w zakresie kredytów studenckich prowadzenie działań zmierzających do wzmocnienia systemu, a także prowadzenie we współpracy z Bankiem Gospodarstwa Krajowego i Agencją Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa prac nad rozszerzeniem możliwości poręczenia spłaty kredytu, które pozwolą w większym stopniu skierować kredyty do studentów z rodzin najmniej zamożnych.
Chciałbym również zwrócić uwagę, iż preferencyjny kredyt studencki nie jest jedyną formą pomocy państwa dla studentów. Studenci, którym bank wydał decyzję o odmowie udzielenia kredytu, a którzy są studentami studiów dziennych i znajdują się w trudnej sytuacji finansowej, mogą starać się o przyznanie pomocy materialnej w uczelni w formie: stypendium socjalnego, stypendium za wyniki w nauce, zapomogi, stypendium specjalnego dla osób niepełnosprawnych oraz dopłat do zakwaterowania i wyżywienia.
Z wyrazami szacunku
Podsekretarz stanu
Jerzy Zdrada
Warszawa, dnia 26 stycznia 2000 r.