Odpowiedź ministra zdrowia

na interpelację nr 3487

w sprawie realizacji programów polityki zdrowotnej państwa

   Szanowny Panie Marszałku! Odpowiadając na interpelację posła Jana Kulasa w sprawie realizacji programów polityki zdrowotnej państwa, uprzejmie informuję i wyjaśniam.

   Narodowy Program Zdrowia jest realizowany w Polsce od roku 1990. Pierwsza wersja NPZ była opracowana w oparciu o strategię Światowej Organizacji Zdrowia ˝Zdrowie dla wszystkich w roku 2000˝. Program miał charakter międzyresortowy, jego istotą były działania profilaktyczne, których celem strategicznym było zahamowanie zwiększającej się zachorowalności i umieralności ludności Polski. Znalazło to wyraz w ośmiu celach nazywanych zdrowotnymi. NPZ był w latach 90. trzykrotnie nowelizowany w kierunku uaktualnienia i urealnienia jego celów. Ostatnia wersja programu obejmująca lata 1996-2005 przyjęta przez Radę Ministrów w 1996 r. zawierała 18 celów operacyjnych, które były i są realizowane przez resorty. Realizacja celów NPZ jest corocznie oceniana przez Radę Ministrów.

   W roku 2000 minister zdrowia na tzw. zdrowotne cele NPZ przeznaczył kwotę 274 421 tys. zł, realizując m.in. takie zadania, jak:

   - doskonalenie opieki nad matką i dzieckiem,

   - narodowy program ochrony serca,

   - program zwalczania chorób nowotworowych,

   - program profilaktyki stomatologicznej dla dzieci z grup ryzyka,

   - program szczepień ochronnych,

   - program polityki zdrowotnej i społeczno-ekonomicznej prowadzący do zmniejszenia konsumpcji tytoniu w Polsce.

   W kierowanym przeze mnie resorcie trwają w chwili obecnej prace nad projektem ustawy o Narodowym Programie Zdrowia, która będzie określała zasady realizowania i finansowania celów NPZ. Projekt ustawy w szerokim zakresie uwzględnia rolę samorządów w realizacji programu. W związku z powyższym podjęte również zostały prace nad kolejną wersją NPZ.

   Poza zadaniami realizowanymi w ramach NPZ minister zdrowia finansuje ze swego budżetu kwotą 284 871 tys. zł ok. 30 programów polityki zdrowotnej. Cele, jakie są realizowane w ich ramach, wynikają z ogólnych kierunków polityki zdrowotnej realizowanych przez państwo. Mają one charakter profilaktyczny, naprawczy bądź wdrożeniowy i są kierowane na rozwiązanie głównych problemów zdrowotnych występujących w Polsce. Jako przykłady mogą tu służyć:

   - narodowy program profilaktyki i leczenia udarów mózgu,

   - program opieki nad osobami z uszkodzeniem słuchu w Polsce,

   - program samowystarczalności Polski w krew i preparaty krwiopochodne,

   - program przeszczepiania komórek, tkanek i narządów w Polsce,

   - program zintegrowanego ratownictwa medycznego.

   Środki planowane w budżecie ministra zdrowia na realizację programów polityki zdrowotnej państwa pokrywają koszty programów zatwierdzonych do realizacji. Potrzeby w zakresie działań profilaktycznych czy wdrożeniowych są, jak wiadomo, zdecydowanie większe, w związku z tym minister zdrowia musi dokonywać wyboru kierunków działań, które będzie finansował w kolejnym roku budżetowym.

   W chwili obecnej, po przyjęciu układu wykonawczego do ustawy budżetowej na rok 2000, Ministerstwo Zdrowia rozpoczęło prace nad uruchomieniem środków na realizację zadań programów polityki zdrowotnej. Tryb udostępniania środków z rozdziału 8522: Programy polityki zdrowotnej uwzględnia zapisy ustaw: z dnia 30 sierpnia 1991 r. o zakładach opieki zdrowotnej, z dnia 6 lutego 1997 r. o powszechnym ubezpieczeniu zdrowotnym, z dnia 10 czerwca 1994 r. o zamówieniach publicznych, z dnia 26 listopada 1998 r. o finansach publicznych oraz rozporządzenia ministra zdrowia i opieki społecznej z dnia 31 grudnia 1998 r. w sprawie warunków i trybu przekazywania samodzielnemu publicznemu zakładowi opieki zdrowotnej środków publicznych oraz sposobu kontroli ich wykorzystania.

   Jednocześnie pragnę poinformować pana marszałka, że w świetle przedstawionej wyżej charakterystyki zadań realizowanych w ramach programów polityki zdrowotnej nie są one prostym uzupełnieniem systemu powszechnego ubezpieczenia zdrowotnego. Minister zdrowia zgodnie z zapisem art. 31b ustawy o powszechnym ubezpieczeniu zdrowotnym może zlecić kasom chorych realizację profilaktycznych programów zdrowotnych lub innych programów polityki zdrowotnej finansowanych z budżetu państwa, co czyni kasy jednym z ważniejszych partnerów ministra w ich realizacji.

   W roku ubiegłym minister zdrowia zgodnie z wskazanymi wyżej zapisami ustawy o powszechnym ubezpieczeniu zdrowotnym zlecił niektórym regionalnym kasom chorych realizację programu profilaktyki stomatologicznej dzieci z grup ryzyka. W roku bieżącym planujemy szersze zaangażowanie kas chorych jako partnerów w realizacji programów polityki zdrowotnej. Zamierzenia te dotyczą również zakładów opieki zdrowotnej, dla których organem założycielskim są samorządy terytorialne.

   Z wyrazami szacunku

   Minister

   Franciszka Cegielska

   Warszawa, dnia 19 kwietnia 2000 r.