Odpowiedź podsekretarza stanu

w Ministerstwie Edukacji Narodowej

- z upoważnienia ministra -

na interpelację nr 3601

w sprawie zmniejszenia wysokości subwencji oświatowej na rok 2000 dla szkół i placówek wychowawczych na przykładzie gmin Pakość i Złotniki Kujawskie

   Szanowny Panie Marszałku! Odpowiadając na interpelację pani poseł Barbary Hyli-Makowskiej z dnia 21 marca br. w sprawie zmniejszenia subwencji oświatowych na rok 2000 na przykładzie gmin Pakość i Złotniki Kujawskie w woj. kujawsko-pomorskim uprzejmie pana marszałka informuję.

   Wstępne kwoty części oświatowej subwencji ogólnej dla poszczególnych jednostek samorządu terytorialnego naliczone zostały zgodnie z projektem rozporządzenia ministra edukacji narodowej w sprawie zasad podziału części oświatowej subwencji ogólnej dla jednostek samorządu terytorialnego oraz w oparciu o dane statystyczne GUS za rok szkolny 1998/1999. Natomiast ostateczne kwoty części oświatowej subwencji ogólnej dla poszczególnych jednostek samorządu terytorialnego ustalone zostały na podstawie:

   - uchwalonej przez parlament Rzeczypospolitej Polskiej ustawy budżetowej na 2000 r. (DzU nr 7, poz. 85);

   - rozporządzenia ministra edukacji narodowej z dnia 16 grudnia 1999 r. w sprawie zasad podziału części oświatowej subwencji ogólnej dla jednostek samorządu terytorialnego (DzU nr 111, poz. 1284 oraz z 2000 r. nr 6, poz. 74);

   - danych statystycznych GUS na rok szkolny 1999/2000.

   Uprzejmie pana marszałka informuję, że Ministerstwo Edukacji Narodowej pismem z dnia 27 grudnia 1999 r., nr DE-II-3115/286/99 zawiadomiło wszystkie jednostki samorządu terytorialnego o tym, że wstępne kwoty subwencji oświatowej na 2000 r. skalkulowane zostały w oparciu o dane statystyczne GUS za rok szkolny 1998/1999 oraz o tym, że po otrzymaniu danych GUS na rok szkolny 1999-2000 subwencja oświatowa (kwoty ostateczne) naliczona zostanie ponownie.

   Wspomniane wyżej rozporządzenie ministra edukacji narodowej wprowadziło istotne zmiany w zakresie ustalania na rok 2000 części oświatowej subwencji ogólnej. Do najważniejszych z nich należy naliczanie części szkolnej subwencji oświatowej wyłącznie na podstawie liczby uczniów uczęszczających do szkół prowadzonych, bądź dotowanych przez daną jednostkę samorządu terytorialnego, zgodnie z zasadą ˝pieniądz idzie za uczniem˝.

   W tej sytuacji poszczególne jednostki samorządu terytorialnego winny ocenić rozmiar zadań oświatowych realizowanych w roku szkolnym 1999/2000 w odniesieniu do roku szkolnego 1998/1999. W przypadku zmniejszenia się liczby uczniów należało oczekiwać adekwatnego zmniejszenia subwencji oświatowej.

   Kwoty części oświatowej subwencji ogólnej - wstępne i ostateczne - na 2000 r. dla gmin w woj. kujawsko-pomorskim, wymienionych przez panią poseł Barbarę Hylę-Makowską, ustalone zostały w następującej wysokości:

   1. M - Gm. Pakość:

   Wstępna kwota części oświatowej subwencji ogólnej na 2000 r. naliczona została w wysokości 2 947 549 zł przy uwzględnieniu 1289 uczniów, natomiast kwota ostateczna tej części subwencji określona została na poziomie 2 832 565 zł (106,3% roku 1999) przy liczbie uczniów 1222; Ustalenie kwoty ostatecznej części oświatowej subwencji ogólnej na 2000 r. na poziomie niższym od kwoty wstępnej dla tej gminy o 114 984 zł wynika ze zmniejszenia się liczby uczniów w roku szkolnym 1999-2000 w porównaniu do roku szkolnego 1998/1999 o 67 uczniów (-5,4%). W znacznym też stopniu zmniejszyła się liczba uczniów przeliczeniowych w tej gminie, bo aż o 81 (-5,4%): - w roku szkolnym 1998/1999 uczniów przeliczeniowych było 1490, a w roku szkolnym 1999/2000 liczba ta wynosi 1409. Kwota części oświatowej subwencji ogólnej przypadająca na jednego ucznia rzeczywistego w roku 2000 z terenu miasta i gminy Pakość wynosi 2317,97 zł (112,2% roku 1999),

   2. Gm. Złotniki Kujawskie:

   Wstępna kwota części oświatowej subwencji ogólnej na rok 2000 ustalona została na poziomie 3 269 968 zł przy uwzględnieniu 1188 uczniów, a kwota ostateczna tej części subwencji określona została w wysokości 3 321 614 zł (105,4% roku 1999) przy liczbie uczniów 1180.

   Kwota ostateczna części oświatowej subwencji ogólnej dla tej gminy ustalona została na poziomie wyższym od kwoty wstępnej o 51 646 zł przy niewielkim zmniejszeniu się liczby uczniów w roku szkolnym 1999/2000 w odniesieniu do roku szkolnego 1998/1999 o 8 uczniów (-0,1).

   W minimalnym stopniu zmniejszyła się również liczba uczniów przeliczeniowych w tej gminie, bo tylko o 1 ucznia (-0,1%): - w roku szkolnym 1998/1999 uczniów przeliczeniowych było 1653, a w roku szkolnym 1999/2000 liczba ta wynosi 1652.

   Kwota części oświatowej subwencji ogólnej przypadająca na 1 ucznia z terenu tej gminy w roku 2000 wynosi 2814,93 zł (106,2% roku 1999).

   Wiele gmin nie racjonalizowało sieci szkolnej w latach ubiegłych. W sytuacji, w której liczebność oddziałów spada poniżej normy ustalonej na 26 uczniów w oddziale, powoduje to znaczne zwiększenie kosztów utrzymania szkół.

   Pomimo podjętych działań w zakresie racjonalizacji sieci szkolnej na terenie obydwu wymienionych gmin liczba uczniów na oddział w roku szkolnym 1999/2000 w M - Gm. Pakość wynosi 21,82 (w roku szkolnym 1998/1999 na oddział przypadało 21,13 ucznia), a w gminie Złotniki Kujawskie liczba ta wynosi 19,03 (w roku szkolnym 1998/1999 na oddział przypadało 18,86 ucznia).

   Odnosząc się do pozostałych pytań pani poseł Barbary Hyli-Makowskiej uprzejmie pana marszałka informuję, że środki na wdrożenie od dnia 1 stycznia 2000 r. nowego wykazu stanowisk nauczycielskich oraz na 1% realny wzrost wynagrodzeń nauczycieli od dnia 1 stycznia 2000 r. ujęte zostały w części oświatowej subwencji ogólnej dla poszczególnych jednostek samorządu terytorialnego zgodnie z rozporządzeniem ministra edukacji narodowej z dnia 27 stycznia 2000 r. zmieniającym rozporządzenie w sprawie zasad podziału części oświatowej subwencji ogólnej dla jednostek samorządu terytorialnego (DzU nr 6, poz. 74). Natomiast środki na dowożenie uczniów do szkół (zadanie własne gmin) znajdują się w subwencji ogólnej. W części oświatowej subwencji ogólnej na rok 2000 ujęte zostały środki na dofinansowanie wydatków związanych z dowożeniem dzieci do szkół, wynikających z racjonalizacji sieci szkolnej (waga P7=0,3).

   W istniejących uwarunkowaniach ekonomicznych związanych z finansowaniem z budżetu państwa zadań oświatowych ważne znaczenie ma wyodrębniona z subwencji rezerwa ustawowa. Pozwala ona na korektę subwencji tym jednostkom samorządu terytorialnego, które na podstawie obiektywnie uzasadnionych przesłanek będą wymagały wsparcia w dostosowaniu do nowych warunków finansowania. W ramach 1% rezerwy będą dokonywane korekty błędów statystycznych oraz wzrost od 1 września br. zadań edukacyjnych w szkołach ponadpodstawowych. Korekta subwencji oświatowej z powyższych tytułów będzie dokonywana w trakcie realizacji roku budżetowego, głównie w III i IV kwartale, na podstawie zobiektywizowanych kryteriów.

   Niezależnie od przekazywanych z budżetu państwa jednostkom samorządu terytorialnego środków finansowych w ramach części oświatowej subwencji ogólnej, w ustawie budżetowej na rok 2000 przewidziane zostały rezerwy celowe na finansowanie zadań w obszarze oświaty i wychowania:

   - rezerwa nr 19 ˝środki na realizację programu ograniczenia ubóstwa wśród dzieci i młodzieży oraz na stypendia dla uczniów szczególnie uzdolnionych˝

   - 63 168 tys. zł;

   - rezerwa nr 21 ˝reforma systemu oświaty˝ - 146 834 tys. zł;

   - rezerwa nr 22 ˝racjonalizacja sieci szkolnej, w tym zakup autobusów szkolnych˝ - 122 976 tys. zł;

   - rezerwa nr 25 ˝środki na poprawę warunków nauczania w szkołach wiejskich i remonty szkół oraz na pomoc stypendialną dla młodzieży wiejskiej -

   100 000 tys. zł;

   - rezerwa nr 68 ˝zakończenie programu rozwoju pracowni internetowych w gimnazjach - 100 000 tys. zł.

   Znaczna część ww. środków przekazana zostanie - poprzez budżety wojewodów - do jednostek samorządu terytorialnego. Obecnie trwają końcowe prace nad zasadami i kryteriami podziału rezerw celowych pomiędzy poszczególne województwa.

   W dniu 24 marca br. Ministerstwo Edukacji Narodowej przekazało wojewodom wysokości limitów finansowych na dofinansowanie zadań oświatowych. Zgodnie z art. 44 ustawy z dnia 26 listopada 1998 r. o dochodach jednostek samorządu terytorialnego w latach 1999 i 2000 (DzU nr 150, poz. 983) decyzję o podziale tych środków na poszczególne zadania podejmą wojewodowie.

   Uprzejmie informuję pana marszałka, że wojewoda kujawsko-pomorski otrzymał następujące limity finansowe na dofinansowanie zadań oświatowych:

   1) na inwestycje oświatowe 4112 tys. zł, z tego:

   - 1371 tys. zł z rezerwy celowej nr 21;

   - 2741 tys. zł z rezerwy celowej nr 22;

   2) na modernizację 4321 tys. zł z rezerwy celowej nr 25;

   3) na doposażenie gimnazjów 1989 tys. zł z rezerwy celowej nr 21.

   Przedstawiając powyższe uprzejmie przepraszam pana marszałka za opóźnienie w udzieleniu odpowiedzi na interpelację pani poseł Barbary Hyli-Makowskiej.

   Z poważaniem

   Podsekretarz stanu

   Wojciech Książek

   Warszawa, dnia 28 kwietnia 2000 r.