Odpowiedź ministra zdrowia

na interpelację nr 3660

w sprawie realizacji specjalistycznych świadczeń medycznych

   Szanowny Panie Marszałku! W związku z interpelacją posła na Sejm RP Witolda Gintowt-Dziewałtowskiego, otrzymaną przy piśmie z dnia 31 marca 2000 r. nr SPS-0202-3660/00, uprzejmie informuję, że osobom ubezpieczonym przysługują świadczenia zdrowotne na zasadach określonych w przepisach ustawy z dnia 6 lutego 1997 r. o powszechnym ubezpieczeniu zdrowotnym (DzU z 1997 r. nr 28, poz. 153 z późn. zm.).

   Zgodnie z postanowieniami wymienionej ustawy kasa chorych jest samodzielną instytucją ubezpieczenia zdrowotnego reprezentującą ubezpieczonych. Kasa chorych posiada osobowość prawną. W celu zapewnienia ubezpieczonym świadczeń określonych ustawą kasa chorych zawiera umowy ze świadczeniodawcami.

   Minister zdrowia nie sprawuje nadzoru nad kasami chorych. Nadzór, stosując kryterium legalności, nad działalnością kas chorych sprawuje Urząd Nadzoru Ubezpieczeń Zdrowotnych, jako centralny organ administracji rządowej, którego zadaniem jest ochrona interesów ubezpieczonych (art. 151 i 151a ustawy).

   Z upoważnienia art. 167 ust. 8 ustawy minister zdrowia i opieki społecznej w rozporządzeniu z dnia 7 grudnia 1998 r. określił liczbę, obszar działania oraz siedziby kas chorych oraz utworzył regionalne kasy chorych i nadał im statuty (DzU nr 152, poz. 989).

   Kasy chorych zawierają umowy na udzielanie świadczeń ze świadczeniodawcami po uprzednim przeprowadzeniu konkursu ofert, zgodnie z przepisami art. 53 i 54 ustawy. Tryb składania ofert, sposób przeprowadzania konkursu oraz zgłaszania i rozpatrywania skarg i protestów związanych z tymi czynnościami określa rozporządzenie ministra zdrowia i opieki społecznej z dnia 27 listopada 1998 r. (DzU nr 148, poz. 978 oraz z 1999 r. DzU nr 63, poz. 726).

   Na podstawie art. 31c cytowanej ustawy ubezpieczony ma prawo do leczenia szpitalnego na podstawie skierowania lekarza ubezpieczenia zdrowotnego, jeżeli cel leczenia nie może być osiągnięty poprzez leczenie ambulatoryjne. Ubezpieczony ma prawo do wyboru szpitala spośród szpitali tego samego poziomu referencyjnego, które zawarły umowę z kasą chorych.

   Jednocześnie informuję, że dla większości zakładów opieki zdrowotnej organem założycielskim jest samorząd terytorialny. Na mocy art. 47 ustawy Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną, z dniem 1 stycznia 1999 r. jednostki samorządu terytorialnego przejęły uprawnienia organu administracji rządowej, który utworzył samodzielne publiczne zakłady opieki zdrowotnej.

   Zgodnie z art. 67 ustawy z dnia 30 sierpnia 1991 r. o zakładach opieki zdrowotnej (DzU z 1991 r. nr 91, poz. 408 z późn. zm.) nadzór nad zakładami opieki zdrowotnej sprawuje podmiot, który utworzył zakład. Podmiot sprawujący nadzór dokonuje kontroli i oceny działalności zakładu opieki zdrowotnej oraz pracy kierownika zakładu. Kontrola i ocena obejmują w szczególności:

   - realizację zadań statutowych, dostępność i poziom udzielanych świadczeń,

   - prawidłowość gospodarowania mieniem,

   - gospodarkę finansową.

   Natomiast art. 65 cytowanej ustawy m.in. stanowi, że wojewodzie w stosunku do zakładów prowadzących działalność na obszarze województwa przysługuje prawo:

   1) przeprowadzania czynności kontrolnych, a w szczególności:

   a) wizytacji pomieszczeń zakładu,

   b) obserwowania czynności związanych z udzielaniem świadczeń zdrowotnych,

   c) sprawdzania przestrzegania spełniania wymagań dotyczących dopuszczenia do stosowania i sposobu użytkowania, przy udzielaniu świadczeń zdrowotnych, aparatury i sprzętu medycznego oraz ambulansów sanitarnych,

   d) żądania informacji i dokumentacji, w tym również dokumentacji medycznej,

   2) wydawania zaleceń pokontrolnych mających na celu usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości,

   3) wydawania w miarę potrzeby decyzji administracyjnych nakazujących usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości.

   Ponadto wojewoda może powołać konsultantów wojewódzkich spośród specjalistów poszczególnych dziedzin medycyny do dokonywania oceny zakładów opieki zdrowotnej prowadzących działalność na obszarze województwa.

   W świetle powyższego sprawy dotyczące nadzoru nad zakładami opieki zdrowotnej w Trójmieście, jak również uzgadnianie terminów i warunków dokonywania zabiegów nie wchodzą w zakres kompetencji ministra zdrowia.

   Wszczepianie endoprotez finansowane jest z trzech źródeł: przez Ministerstwo Zdrowia, kasy chorych oraz zakupy indywidualne.

   Ministerstwo Zdrowia w 1999 r. zakupywało endoprotezy w drodze przetargu poprzez Zakład Zamówień Publicznych i przekazywało według określonych zasad do oddziałów ortopedycznych szpitali i klinik. Osoba ubezpieczona ma prawo do otrzymania i wszczepienia endoprotezy bezpłatnie. Warunkiem jej otrzymania jest zgłoszenie się do odpowiedniego zakładu opieki zdrowotnej ze skierowaniem od lekarza specjalisty celem zakwalifikowania i wyznaczenia terminu zabiegu. Ze względu na to, że zapotrzebowanie na te zabiegi jest znacznie większe od możliwości finansowych płatnika, dopuszcza się tworzenie list pacjentów oczekujących na zabieg. Pacjenci wymagający natychmiastowego wykonania zabiegu przyjmowani są poza kolejnością.

   W 2000 r. Ministerstwo Zdrowia zleci wykonanie programu ˝Zwalczanie kalectwa wynikającego z dysfunkcji stawów z powodu zmian zwyrodnieniowych˝ kasom chorych. Ma to znacznie zwiększyć dostępność tych świadczeń dla osób w przypadkach, w których zachodzi konieczność wszczepienia endoprotez stawów biodrowych lub kolanowych.

   Ponadto pragnę poinformować, że Departament Zdrowia Publicznego Ministerstwa Zdrowia bezpośrednio kontaktował się telefonicznie z panią Marią Koreń w jej sprawie oraz udzielił stosownych wyjaśnień, informując m.in. o sytuacji w zakresie wszczepiania endoprotez i konieczności oczekiwania pacjentów na zabieg.

   Z wyrazami szacunku

   Minister

   Franciszka Cegielska

   Warszawa, dnia 17 maja 2000 r.