Odpowiedź ministra zdrowia

na interpelację nr 3816

w sprawie działań mających na celu upowszechnianie karmienia piersią

   Szanowny Panie Marszałku! W odpowiedzi na interpelację pana posła Antoniego Szymańskiego przesłaną przy piśmie SPS-0202-3816/00 z dnia 26 kwietnia br. dotyczącą działań mających na celu upowszechnienie karmienia piersią, uprzejmie wyjaśniam, co następuje:

   W latach 1986-1997 w Polsce realizowano program upowszechniania karmienia piersią, finansowany przez Ministerstwo Zdrowia. Celem strategicznym programu było zwiększenie liczby kobiet karmiących piersią i wydłużenie czasu trwania karmienia. Program przygotowani i wdrożono w ścisłej współpracy ze Światową Organizacją Zdrowia (WHO) i Funduszem Narodów Zjednoczonych na rzecz Dzieci (UNICEF). Po dwunastu latach finansowania programu cele programu w zasadzie zostały osiągnięte, z wyjątkiem docelowej liczby noworodków i niemowląt karmionych wyłącznie piersią.

   W czasie realizacji programu zmiany organizacyjne, ekonomiczne i społeczne tworzyły nowe realia, konteksty i potrzeby, które powinny być uwzględniane w formułowaniu zadań i sposobu ich realizacji. Między innymi z tego względu promocję karmienia uznano za problem nadal aktualny i włączono do Narodowego programu zdrowia do roku 2005.

   W Polsce od 1992 r. istnieje Komitet Upowszechnienia Karmienia Piersią liczący 96 członków. Skupia autorytety polskiej medycyny, m.in. z Instytutu Matki i Dziecka, Instytutu Żywności i Żywienia, z PAN, ze ˝Szpitali przyjaznych dzieciom˝ oraz członków UNICEF i wielu organizacji pozarządowych. W bieżącym roku przedstawiony projekt programu upowszechniania karmienia piersią został rozszerzony o zagadnienia pomocy kobietom w kontynuowaniu karmienia po wypisaniu ze szpitala.

   Realizacja tego programu wpłynie nie tylko na upowszechnienie karmienia piersią, a przez to na obniżenie wskaźników umieralności i zachorowalności noworodków, niemowląt i dzieci w Polsce, ale przede wszystkim wpłynie na poprawę jakości opieki nad matką i dzieckiem w okresie okołoporodowym.

   W celu przywrócenia prawidłowego sposobu żywienia dzieci na całym świecie i propagowania właściwego postępowania z matką i dzieckiem WHO i UNICEF w 1991 r. zainicjowały tworzenie ˝szpitali przyjaznych dziecku˝. Każdy szpital/oddział położniczo-noworodkowy na świecie odznaczony takim tytułem ma spełniać warunki zawarte w dokumencie ˝Ochrona, propagowanie i wspieranie karmienia piersią - szczególna rola placówek służby zdrowia˝. Warunki te zostały ujęte w wytyczne pt. ˝10 kroków˝ i stanowią podstawę całej inicjatywy. W Polsce nadano tytuł ˝Szpitala przyjaznego dziecku˝ 40 placówkom, w tym 3 szpitalom klinicznym.

   W 1990 r. przedstawiciele ministerstw zdrowia, w tym z Polski, podpisali dokument zwany Deklaracją z Innocenti. Dokument ten zobowiązuje nasze państwo m.in. do tego, aby każda placówka położnicza w Polsce realizowała program wytycznych ˝10 kroków˝.

   Strategiczny cel działań Programu upowszechniania karmienia piersią brzmiał: do roku 2000 zwiększy się liczba noworodków karmionych piersią do 94%, a niemowląt w 6 miesiącu życia - do 70%. Pierwsza składowa celu została przekroczona w roku 1995. Karmionych piersią noworodków było w skali kraju 97,2%. Druga składowa odnośnie do niemowląt w wieku 6 miesięcy w roku 1997 wynosiła 61%. Ważne jest więc obecnie wypracowanie form pomocy dla kobiet karmiących piersią po wypisaniu ze szpitala, które umożliwiają im utrzymanie karmienia, w tym wyłącznego, tak długo, jak będą uznawały to za właściwe.

   W ramach realizacji tego programu w Instytucie Matki i Dziecka opracowano i wprowadzono standardy opieki nad kobietami rodzącymi i karmiącymi, które umożliwiają kobietom z zaburzeniami laktacji uzyskanie porady specjalistycznej. Wyszkolono i przygotowano do prowadzenia poradni ponad 100 osób z całej Polski. Poradnie zaburzeń laktacji powstały w ramach realizacji programu upowszechniania karmienia piersią.

   Niektóre kasy chorych bez zastrzeżeń uznały potrzebę finansowania takiego poradnictwa, pozostałe zaś nie wyraziły zgody na ich finansowanie, wychodząc z założenia, że zakres tych usług opłacany jest w ramach kontraktów lekarzy pierwszego kontaktu i poradni specjalistycznych.

   Powstały problem powinien być rozwiązany w najbliższym czasie. Realizacja programu upowszechniania karmienia piersią w bieżącym roku powinna dostosować zadania do istniejących warunków kontraktowania usług.

   Z wyrazami szacunku

   Minister

   Franciszka Cegielska

   Warszawa, dnia 23 maja 2000 r.