Odpowiedź sekretarza stanu

p.o. szefa Kancelarii Prezesa Rady Ministrów

- z upoważnienia prezesa Rady Ministrów -

na interpelację nr 3883

w sprawie działań Komisji Papierów Wartościowych i Giełd

   Szanowny Panie Marszałku! W związku z przesłaną do prezesa Rady Ministrów, przy piśmie pana marszałka z dnia 8 maja 2000 r., interpelacją poselską posła na Sejm pana Ryszarda Wawryniewicza, dotyczącą działań Komisji Papierów Wartościowych i Giełd (dalej zwana: Komisją) w sprawie wszczętego postępowania przeciwko Deutsche Bank AG, Kancelaria Prezesa Rady Ministrów dokonała rozpoznania okoliczności tej sprawy i, na podstawie przeprowadzonych rozmów i zebranych dowodów w urzędzie Komisji, ustalono, co następuje:

   1. Polecenie wydelegowania przez przewodniczącego Komisji pana Jacka Sochę pracownika na Walne Zgromadzenie Akcjonariuszy BIG BG SA (dalej: WZA) w dniu 28 stycznia 2000 r. miało na celu wskazanie przepisów prawa obejmujących sytuację opisaną w oświadczeniu złożonym przez przewodniczącego zarządu Banku Gdańskiego Bogusława Kotta, które zawierało nowe, nieznane do tej pory Komisji informacje dotyczące zamiarów akcjonariuszy odnośnie do nabywania znacznych pakietów akcji BIG BG SA. Oświadczenie to Bogusław Kott przekazał telefonicznie przewodniczącemu Komisji, a następnie złożył na WZA i przekazał je w formie pisemnej przybyłemu na to zgromadzenie pracownikowi Komisji. Na prośbę przewodniczącego WZA pracownik ten złożył jedynie stosowne wyjaśnienie w sprawie przepisów dotyczących nabywania znacznych pakietów akcji, nie składając w trakcie trwania obrad oświadczenia o wszczęciu postępowań administracyjnych w sprawie wypełniania obowiązków dotyczących znacznych pakietów akcji, w tym postępowania w sprawie wypełniania obowiązków przez Deutsche Bank AG.

   2. Wszczęcie przez Komisję siedmiu postępowań przeciwko głównym akcjonariuszom BIG BG SA miało na celu wyjaśnienie stanu faktycznego dotyczącego wszystkich akcjonariuszy posiadających co najmniej 5% głosów na WZA. Komisja uznała, że przyjęcie takiej procedury zapewni bezstronność postępowania i możliwość pełnego wyjaśnienia sprawy.

   Przy wszczęciu postępowań nie zostały naruszone przepisy art. 7 Konstytucji RP i art. 6 Kodeksu postępowania administracyjnego, gdyż Komisja zapewniła stronie możliwość pełnego uczestnictwa w postępowaniu i kierowała się ochroną praw strony, jawności postępowania, zapewnienia aktywnej roli strony i zapewnienia stronie dostępu do akt sprawy.

   Komisja Papierów Wartościowych i Giełd, jako organ kolegialny, w skład którego wchodzą przedstawiciele NBP, Ministerstwa Finansów, Ministerstwa Skarbu Państwa, Ministerstwa Gospodarki, Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi, Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, zatwierdziła w dniu 18 lutego 2000 r. w drodze uchwały wszczęte postępowania, zgodnie z art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. Prawo o publicznym obrocie papierów wartościowych. Dodatkowo słuszność podjętych decyzji odnośnie do trybu prowadzenia tej sprawy potwierdza fakt, iż strona aktywnie uczestniczyła w prowadzonych czynnościach postępowania, zgłaszając wiele wniosków dowodowych. Ostatecznie jednak przed zamknięciem sprawy nie zgłosiła żadnych wniosków dowodowych, które jej zdaniem byłyby niezbędne dla jej ostatecznego rozpatrzenia, uznając tym samym zgromadzony materiał za kompletny ze względu na przedmiot postępowania i prezentowane przez nią stanowisko.

   Postępowanie administracyjne chroni stronę przed zbytnim władztwem administracyjnym organu administracji, dając możliwości stronie oddziaływania i współuczestniczenia w toczącym się postępowaniu.

   3. Organ administracji publicznej, ze względu na wynikający z art. 77 K.p.a. obowiązek zebrania i rozpatrzenia w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego, może w każdym stadium postępowania przesłuchać nowych świadków w sprawie okoliczności będących przedmiotem tego postępowania. W prowadzonym postępowaniu przesłuchiwano zarówno świadków wezwanych z urzędu, jak i wezwanych na wniosek strony. W każdym z tych przypadków świadkowie byli w jednakowy sposób uprzedzeni o odpowiedzialności. Zgodnie z przepisem art. 79 K.p.a. strona mogła uczestniczyć we wszystkich przesłuchaniach i zadawać świadkowi wszelkie pytania związane z przedmiotem postępowania. Należy ponadto zwrócić uwagę na przepis art. 83 K.p.a. stanowiący, że nikt nie ma prawa odmówić zeznań w charakterze świadka, z wyjątkami określonymi w tym artykule, nieobejmującymi jednak osób wskazanych w stawianym zarzucie, tj. adwokatów i radców prawnych. Art. 82, wskazujący, kto nie może być świadkiem, nie wymienia osób obowiązanych do zachowania tajemnicy zawodowej. Z powyższych względów nie można uznać, iż wezwanie na świadków adwokatów bądź radców prawnych było niezgodne z prawem. Zatem próba przesłuchania ich nie stanowiła naruszenia prawnie chronionej tajemnicy zawodowej tych osób.

   4. Zarzut, iż działanie Komisji było nadzwyczajne, nie jest uzasadniony, gdyż Komisja reagowała na prawdopodobne uchybienia w zakresie dotyczącym naruszenia obowiązków wynikających z cytowanej wyżej ustawy (co najmniej kilkanaście podobnych przypadków).

   5. Z ustaleń wynika, że nie ma podstaw do stwierdzenia, aby Komisja angażowała się po jakiejkolwiek stronie w sporze pomiędzy prywatnymi inwestorami. Komisja bezstronnie prowadziła postępowanie w celu wyjaśnienia stanu faktycznego, chroniąc - poprzez procedury postępowania administracyjnego - prawa strony we wszystkich postępowaniach. Na przykład, w przypadku próby przystąpienia BIG BG SA do postępowania prowadzonego w sprawie Deutsche Banku AG w charakterze strony, Komisja odmówiła temu bankowi udziału w postępowaniu.

   6. Zarzut, że działania Komisji ˝dotyczą osób zajmujących często eksponowane stanowiska na rynkach kapitałowych (np. prezes zarządu Deutsche Bank AG jest przewodniczącym Rady Giełdy we Frankfurcie nad Menem)˝ jest niezrozumiały, choć z uwagi na postulowaną przez pana posła konieczność bezstronności działania organu. Komisja jest zobowiązana do nadzorowania rynku kapitałowego i jego uczestników, bez względu na ich pozycję, zasługi czy stanowisko. Działania Komisji w tych przypadkach miały na celu ochronę przejrzystości naszego rynku kapitałowego.

   7. Informuję pana marszałka, że wszystkie materiały zebrane w opisanym wyżej postępowaniu zostały udostępnione członkom Komisji i były przedmiotem posiedzenia Komisji. Postępowanie prowadzone przez urząd Komisji zostało zakończone umorzeniem w dniu 11 maja 2000 r. ze względu na brak przesłanek formalno-prawnych do jego dalszego prowadzenia, w związku z zebraniem informacji pozwalających na wyjaśnienie stanu faktycznego. Biorąc pod uwagę, że opinie prawne dotyczące art. 149 cytowanej ustawy o publicznym obrocie papierami wartościowymi są niejednolite i interpretacja tego artykułu (mówiącego, iż o zamiarze nabycia akcji spółki powyżej 25% ogólnej liczby głosów należy zawiadomić Komisję) może budzić wątpliwości, Komisja postanowiła przedyskutować te kwestie na jednym z najbliższych posiedzeń.

   Z wyrazami szacunku

   Sekretarz stanu

   Jerzy Widzyk

   Warszawa, dnia 29 maja 2000 r.