Odpowiedź ministra gospodarki

na interpelację nr 436

w sprawie stanu przygotowań i harmonogramu ogłaszania rozporządzeń wykonawczych do ustawy Prawo energetyczne

   Niniejszym przedkładam odpowiedź na interpelację pana Jana Rejczaka - posła na Sejm RP reprezentującego Klub Parlamentarny AWS, w sprawie stanu przygotowań i harmonogramu ogłaszania rozporządzeń wykonawczych do ustawy Prawo energetyczne.

   Ustawa Prawo energetyczne zawiera delegacje do wydania blisko 30 rozporządzeń wykonawczych, zważywszy celowość uregulowania niektórych zagadnień szczegółowych, odrębnie dla gazu, energii elektrycznej i ciepła. Opublikowanie 19 z nich ma charakter obligatoryjny. Wiele delegacji pojawiło się w trakcie prac parlamentarnych i nie było objęte założeniami do projektów rozporządzeń przygotowanymi jeszcze przez byłe Ministerstwo Przemysłu i Handlu, a także nie mogło być włączone do projektu realizowanego ze środków pomocowych na zlecenie tego ministerstwa, polegającego na przygotowaniu wstępnych propozycji tekstów 17 rozporządzeń.

   Ponadto istotne zmiany ostatecznego kształtu rozporządzeń wynikają z faktu uchwalenia Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej i deklaracji programowej obecnego rządu o większej swobodzie prowadzenia działalności gospodarczej, a także ograniczenia wpływu decyzji administracyjnych na tę działalność. W sumie spowodowało to konieczność powtórnego przeredagowania wielu wstępnych tekstów. Chciałbym równocześnie podkreślić, że okres czasu, jaki przewiduje ustawa na wydanie omawianych aktów prawnych, jest o wiele krótszy niż potrzebny był w krajach o ustabilizowanej gospodarce rynkowej, przy wprowadzaniu podobnych reform sektora energetycznego.

   Obejmując urząd ministra gospodarki poleciłem zintensyfikować i skoncentrować prace służb energetycznych i prawnych ministerstwa na zagadnieniach wdrażania Prawa energetycznego (nawet kosztem opóźnień w rozwiązywaniu innych problemów), ustalając następujące priorytety:

   - rozporządzenia warunkujące rozpoczęcie praktycznej działalności Urzędu Regulacji Energetyki, wraz z przekazaniem do dyspozycji prezesa URE doradców zajmujących się tymi zagadnieniami i opracowanych przez nich propozycji,

   - rozporządzenia związane z uwolnieniem cen ciepła i zaprzestaniem ich dotowania,

   - rozporządzenia dotyczące przyłączania nowych odbiorców do sieci gazowych, ciepłowniczych i elektroenergetycznych,

   - pozostałe rozporządzenia, których wydanie jest obligatoryjne,

   - rozporządzenia o charakterze fakultatywnym.

   Zaawansowanie prac w odniesieniu do poszczególnych przepisów przedkładam w załączniku.*)

   Podsumowując stan tych prac na koniec maja 1998 r., mogę stwierdzić co następuje:

   - Opublikowanych zostało 8 rozporządzeń; liczba ta będzie z pewnością większa w dniu otrzymania odpowiedzi na interpelację.

   - Opublikowano wszystkie przepisy potrzebne do udzielania koncesji dla przedsiębiorstw energetycznych. Projekty rozporządzeń pośrednio związanych w najbliższym okresie z działalnością URE również znajdują się w posiadaniu URE (faza uzgodnień międzyresortowych).

   - Zakończono - bez rozbieżności - międzyresortowe uzgodnienia skomplikowanych, kilkudziesięciostronicowych rozporządzeń o przyłączeniach do sieci ciepłowniczych i gazowych.

   - Opublikowano przepisy niezbędne w sytuacjach zagrażających bezpieczeństwu energetycznemu państwa w sytuacjach awaryjnych (zapasy i wprowadzanie ograniczeń).

   Znacznie dłużej, niż pierwotnie zakładano, trwają uzgodnienia międzyresortowe - przeciętnie ponad miesiąc. Związane jest to w mojej ocenie z brakiem w Polsce wzorców szczegółowych rozwiązań prawnych w obszarach tzw. monopolu naturalnego jak i praktycznie całkowity brak stosownego orzecznictwa. Pozwolę sobie przypomnieć, że również prace parlamentarne trwały blisko rok, zaś wiele problemów, co do których trudno było uzyskać consensus, odesłano do przepisów wykonawczych. Sporo czasu służbom resortu odpowiedzialnym za wydanie przepisów zajmują pojawiające się inicjatywy zmierzające do zmiany treści samej ustawy.

   W tej sytuacji nie jestem w stanie podać precyzyjnego harmonogramu publikowania poszczególnych przepisów. Przewiduję że w ciągu kilku tygodni dostępne będą rozporządzenia ˝przyłączeniowe˝ i ˝taryfowe˝ dla energii cieplnej i gazu. Z większym opóźnieniem ukażą się przepisy dotyczące energii elektrycznej, pomimo dodatkowego zaangażowania całego potencjału Polskich Sieci Elektroenergetycznych SA w pomoc przy przygotowywaniu tych niezwykle skomplikowanych, kilkusetstronicowych tekstów rozporządzeń. Równocześnie, sukcesywnie wydawane będą pozostałe rozporządzenia obligatoryjne.

   Do czasu ich opublikowania wzajemne stosunki wewnątrz sektora energetycznego regulowane będą na podstawie istniejących umów. Warto może wspomnieć, że postanowienia rozporządzeń taryfowych będą mogły być wykorzystane w praktyce dopiero po wydaniu koncesji i uwolnieniu cen dla końcowych odbiorców energii. Jak poprzednio stwierdziłem, stan przepisów prawnych nie hamuje procesu koncesjonowania. Mam nadzieję, że w niedługim okresie będę mógł przedstawić informację o dalszym postępie prac.

   Biorąc pod uwagę fundamentalną dla przeprowadzanej reformy sektora energetycznego zasadę rozdziału wykonywania funkcji właścicielskich, regulacyjnych oraz kreowania polityki energetycznej, jak również fakt, że prezes Urzędu Regulacji Energetyki osobiście informował sejmową Komisję Gospodarki Narodowej o stanie organizacji swego urzędu proponuję, aby również w tym przypadku, w odniesieniu do drugiej części interpelacji, stworzyć taką możliwość.

   W odpowiednim czasie, w trybie art. 24 ust. 2, zamierzam zwrócić się do prezesa URE o przygotowanie informacji o merytorycznych wynikach pracy jego urzędu. Jeśli jednak uzna pan marszałek, że prośba z mojej strony o informację o stanie organizacyjnym URE nie stoi w kolizji z niezależnością tego urzędu, gotów jestem poprosić o taką informację w ww. trybie.

   Minister

   Janusz Steinhoff

   Warszawa, dnia 3 czerwca 1998 r.