Odpowiedź na interpelację w sprawie trudnej sytuacji w rolnictwie woj. podlaskiego
Odpowiedź podsekretarza stanu w Ministerstwie
Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej
na interpelację nr 4485
w sprawie trudnej sytuacji w rolnictwie woj. podlaskiego
Szanowny Panie Marszałku! W związku z interpelacją posła Mieczysława Czerniawskiego w sprawie trudnej sytuacji w rolnictwie woj. podlaskiego uprzejmie informuję pana marszałka, co następuje.
Do dnia 28 sierpnia 2000 r. do ministra rolnictwa i rozwoju wsi wpłynęło 106 wniosków wojewodów o uruchomienie na podstawie § 20 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 stycznia 1996 r. w sprawie szczegółowych kierunków działań Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa oraz sposobów ich realizacji (DzU nr 16, poz. 82, z późn. zm.) kredytów na wznowienie produkcji dla 350 123 gospodarstw rolnych i działów specjalnych poszkodowanych w wyniku klęsk m.in. suszy, wymarznięcia, gradobicia, powodzi i nadmiernych opadów, w tym 45 wniosków wojewoda podlaskiego dla 31 144 gospodarstw na łączną kwotę strat 131 548 200 zł. Od początku br. ministerstwo wyraziło zgodę na uruchomienie procedury otwarcia klęskowej linii kredytowej dla 343 460 gospodarstw rolnych i działów specjalnych produkcji, w tym dla 31 142 gospodarstw położonych na obszarze woj. podlaskiego, informując jednocześnie wojewodów o zasadności zapewnienia w pierwszej kolejności dostępności do ww. kredytów gospodarstwom rolnym, które relatywnie poniosły największe straty w uprawach rolnych (tj. więcej niż 50%).
Równocześnie pragnę nadmienić, że zgodnie z pierwotnie zaakceptowanym przez ministrów rolnictwa i rozwoju wsi oraz finansów planem finansowym Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa na 2000 r. na dopłaty do oprocentowania nowo udzielanych przez banki w br. preferencyjnych kredytów klęskowych została przewidziana kwota 10 mln zł, pozwalająca na uruchomienie tej linii na poziomie ok. 170 mln zł.
Wobec licznie napływających od wojewodów wniosków o uruchomienie preferencyjnych kredytów klęskowych w rozmiarach wymagających znacznie większej kwoty środków na dopłaty do oprocentowania tych kredytów zwróciłem się, pismami z dnia 11 i 17 lipca br., z prośbą do prezesa agencji o dokonanie oszczędności w planowanych wydatkach w 2000 r. na rzecz dopłat do oprocentowania kredytów na wznowienie produkcji po klęskach w celu zwiększenia kwoty ww. dopłat do co najmniej 25 mln zł, co pozwoliłoby na wygenerowanie linii kredytowej w wysokości 455 mln zł. Ponadto Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa została zobowiązana do spowodowania prowadzenia w bankach bieżącego minitoringu wykorzystania przyznanego limitu dopłat i elastycznego zarządzania środkami przeznaczonymi na dopłaty do oprocentowania kredytów klęskowych pod kątem zapewnienia jak najszerszej dostępności producentom rolnym do tych kredytów, w tym z terenu woj. podlaskiego.
Pragnę poinformować pana marszałka, że w celu złagodzenia skutków klęsk, które dotknęły gospodarstwa rolne w bieżącym roku, w miarę możliwości finansowych budżetu państwa, w ramach realizowanej pomocy kredytowej, wprowadzone zostały dodatkowe preferencje, i tak:
- banki zostały upoważnione do zastosowania na wniosek kredytobiorcy prolongaty spłaty rat kapitału i odsetek obrotowych kredytów klęskowych w umownym okresie kredytowania, w tym również umożliwienia kredytobiorcom jednorazowej spłaty kapitału i odsetek;
- wydłużono o 6 miesięcy (tj. do 30 miesięcy) okres spłaty obrotowych kredytów ˝klęskowych˝ udzielonych na wznowienie produkcji w gospodarstwach rolnych do końca maja br. i ponownie dotkniętych w 2000 r. klęską, z jednoczesnym wprowadzeniem możliwości jednorazowej spłaty kredytu i odsetek;
- wprowadzono zmianę w zasadach udzielania obrotowych kredytów ˝klęskowych˝ polegającą na odstąpieniu od warunku uzależniającego stosowanie dopłat do oprocentowania kredytów ze środków ARiMR od terminowej spłaty przez kredytobiorców kapitału, co umożliwia bankom wydłużanie na warunkach komercyjnych okresu spłaty kredytów ˝klęskowych˝, przy zachowaniu dopłat do oprocentowania tych kredytów za okres ustalony w umowach o kredyt preferencyjny.
Mając na celu pomoc rolnikom dotkniętym skutkami tegorocznych anomalii pogodowych, którzy doznali poważnej szkody w prowadzeniu gospodarstwa rolnego, Kasa Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego, na pisemny wniosek poszkodowanych rolników, może umożliwić spłatę zobowiązań z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne rolników, należnych za III i IV kwartał 2000 r., w terminach odroczonych lub w korzystnych układach ratalnych.
W dniu 13 czerwca 2000 r. Rada Ministrów przyjęła projekt ustawy zmieniającej ustawę o dopłatach do oprocentowania niektórych kredytów bankowych, w którym proponuje się podwyższenie maksymalnej wysokości kredytu rolniczego z równowartości 10 q żyta do równowartości 15 q żyta na 1 ha użytków rolnych w 2000 r. dla krajowych podmiotów gospodarczych prowadzących produkcję rolniczą na obszar dotknięty klęską suszy na zakup rzeczowych środków do produkcji rolnej, w tym również pasz.
Zgodnie z zasadami AWRSP rozpatrywania indywidualnych wniosków dzierżawców o zastosowanie czynszów dzierżawnych na wniosek poszkodowanego rolnika komisja powołana przez dyrektora właściwego oddziału terenowego AWRSP dokonuje oceny strat w uprawach rolnych i jeśli straty obejmują więcej niż 5% areału upraw oraz jednocześnie powodują obniżenie przychodów o ponad 15% (liczone ilościowo w stosunku do średniej z ostatnich 3 lat), podejmowana jest decyzja o zmniejszeniu czynszu dzierżawnego, odrębnie dla każdego ubiegającego się o taką ulgę. Zasady te wynikają z przepisów Kodeksu cywilnego. Ponadto AWRSP umożliwia poszkodowanym rolnikom korzystanie z łąk i pastwisk należących do jej zasobów.
Przyznane zostały dodatkowe środki w kwocie 10 mln zł na pomoc socjalną dla rodzin rolniczych, które znajdują się w trudnej sytuacji materialnej wskutek klęsk m.in. suszy, powodzi, gradobicia i wymarznięcia.
Z poważaniem
Podsekretarz stanu
Ryszard Brzezik
Warszawa, dnia 30 sierpnia 2000 r.