Odpowiedź podsekretarza stanu w Ministerstwie

Rozwoju Regionalnego i Budownictwa

- z upoważniena prezesa Rady Ministrów -

na interpelację nr 5106

w sprawie funkcjonowania ustawy o wspieraniu przedsięwzięć termomodernizacyjnych i braku możliwości skorzystania z gwarantowanej premii przez niektóre podmioty gospodarcze

   W związku z interpelacją pana posła Zbigniewa Rynasiewicza w sprawie realizacji programu termomodernizacyjnego z upoważnienia prezesa Rady Ministrów pana Jerzego Buzka uprzejmie przekazuję poniższe wyjaśnienia.

   Uchwalona w dniu 18 grudnia 1998 r. ustawa o wspieraniu przedsięwzięć termomodernizacyjnych (DzU nr 162, poz. 1121, z późn. zm.), której celem było znaczne zmniejszenie zużycia energii na ogrzewanie budynków i przygotowanie ciepłej wody użytkowej, zmniejszenie strat energii w lokalnych źródłach ciepła i lokalnych sieciach ciepłowniczych, a także wspieranie przedsięwzięć inwestycyjnych prowadzących do zamiany konwencjonalnych źródeł ciepła na niekonwencjonalne, uprawniła do pomocy państwa w formie premii termomodernizacyjnej praktycznie wszystkich właścicieli i zarządców zasobów mieszkaniowych, w tym spółdzielnie mieszkaniowe, jednostki samorządu terytorialnego, wspólnoty mieszkaniowe, towarzystwa budownictwa społecznego oraz właścicieli czynszowych budynków mieszkalnych i budynków jednorodzinnych. Jak wynika z powyższego, spod działania ustawy nie został wyłączony komunalny zasób mieszkaniowy. O pomoc państwa w formie premii termomodernizacyjnej musi się jednak ubiegać w takim przypadku właściciel budynku, czyli gmina, lub zarządca budynków stanowiących własność gminy, jeśli zarządcą tym nie jest jednostka budżetowa lub zakład budżetowy.

   Jednostki budżetowe i zakłady budżetowe są zgodnie z art. 18 i 19 ustawy z dnia 26 listopada 1998 r. o finansach publicznych jednostkami organizacyjnymi sektora finansów publicznych i z tego powodu nie mogą być stroną umowy kredytu. Gmina jako osoba prawna posiada w odróżnieniu od swoich zakładów i jednostek budżetowych możliwość zaciągania zobowiązań kredytowych. Warunkiem uzyskania pomocy państwa w formie premii termomodernizacyjnej jest bowiem zaciągnięcie przez inwestora kredytu w jednym ze współpracujących z Bankiem Gospodarstwa Krajowego banków komercyjnych oraz spełnienie innych wymogów określonych w art. 4 i 6 ustawy o wspieraniu przedsięwzięć termomodernizacyjnych. Dodatkowo od 2001 r. gminy oraz inne jednostki samorządu terytorialnego będą mogły realizować przedsięwzięcia termomodernizacyjne na zasadach określonych w ustawie także w budynkach wykorzystywanych do zadań użyteczności publicznej będących ich własnością.

   Ustawa nie jest adresowana natomiast bezpośrednio do najemców komunalnych lokali mieszkalnych. Osoby remontujące mieszkanie korzystać mogą z odliczeń w ramach tzw. ulgi remontowej. Zgodnie z postanowieniami art. 27a ust. 1 pkt 1 lit. g ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (DzU z 2000 r. nr 14, poz. 176, z późn. zm.) podatek dochodowy zmniejsza się na zasadach określonych w ustawie, jeżeli w roku podatkowym podatnik poniósł wydatki na własne potrzeby mieszkaniowe, przeznaczone na remont i modernizację budynku mieszkalnego lub lokalu mieszkalnego, zajmowanego na podstawie tytułu prawnego oraz wpłaty na wyodrębniony fundusz remontowy wspólnoty mieszkaniowej.

   Odpowiadając na pytanie dotyczące możliwości nowelizacji ustawy o wspieraniu przedsięwzięć termomodernizacyjnych w zakresie zmiany terminu wypłaty premii, uprzejmie informuję, iż podjęte zostały prace nad jej nowelizacją. W efekcie prowadzonych na bieżąco przez rząd analiz funkcjonowania ustawy uznano, że dla uzyskania większego zainteresowania programem wśród potencjalnych inwestorów nieodzowne będą jego zmiany. W dniu 29 czerwca 2000 r. Komisja Polityki Przestrzennej, Budowlanej i Mieszkaniowej uchwaliła dezyderat skierowany do prezesa Rady Ministrów, w którym zwróciła się do rządu o przedłożenie Sejmowi projektu nowelizacji ustawy w celu zwiększenia jej skuteczności. Komisja, rozpatrując sprawozdanie z funkcjonowania ustawy o wspieraniu przedsięwzięć termomodernizacyjnych, uznała bowiem, że dotychczasowe efekty funkcjonowania ustawy są niewystarczające i nie rokują nadziei na szybki wzrost inwestycji termomodernizacyjnych w najbliższym czasie. Działając z upoważnienia prezesa Rady Ministrów, zgodziłem się z tą oceną i zobowiązałem się do przedstawienia stosownych propozycji i nadania im kształtu legislacyjnego.

   W opracowanym w Urzędzie Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast projekcie nowelizacji ustawy zaproponowano m.in. zapis idący w kierunku zmiany terminu wypłaty premii. W myśl tej propozycji całość premii termomodernizacyjnej wypłacana byłaby po zakończeniu przedsięwzięcia termomodernizacyjnego, a nie dopiero po spłacie, w terminie wynikającym z umowy, 75% kwoty wykorzystanego kredytu wraz z odsetkami naliczonymi do dnia nabycia prawa do premii termomodernizacyjnej. Dzięki temu premia stanowiłaby faktyczną pomoc dla inwestora, a nie zaś tylko nagrodę za realizację inwestycji. Zmiana taka pozwoliłaby, jak się wydaje, na znaczne zwiększenie atrakcyjności programu poprzez zmniejszenie obciążeń związanych z obsługą kredytu zaciągniętego w banku komercyjnym na realizację przedsięwzięcia termomodernizacyjnego.

   Ze względu na trudności w oszacowaniu wzrostu zainteresowania programem po ewentualnym wejściu w życie proponowanych zmian bardzo trudno jest określić natomiast ich skutki finansowe dla budżetu państwa. O tym, jakie ostatecznie środki finansowe zostaną skierowane do Funduszu Termomodernizacji w przyszłym roku, przesądzi Sejm w ustawie budżetowej na 2001 r. Ocenia się, że zgromadzone obecnie w funduszu środki wraz ze środkami planowanymi na jego zasilenie w 2001 r. powinny pozwolić na sfinansowanie w przyszłym roku zwiększonego zainteresowania programem termomodernizacji po wejściu w życie znowelizowanej ustawy. Projekt ustawy o zmianie ustawy o wspieraniu przedsięwzięć termomodernizacyjnych znajduje się obecnie w końcowej fazie uzgodnień międzyresortowych.

   Podsekretarz stanu

   Piotr Mync

   Warszawa, dnia 13 grudnia 2000 r.